Η Ελβετία σε τελωνειακό σοκ: Πώς το σφυροκόπημα του Tραμπ εκθέτει τις αδυναμίες μας

«Το τελωνειακό σφυροκόπημα του Τραμπ εναντίον της Ελβετίας» (βλ. Το δασμολογικό σφυρoκόπημα του Tραμπ εναντίον της Ελβετίας : Εθνικοί Φύλακες) – έτσι τιτλοφόρησα το σχόλιό μου από την Παρασκευή (περαιτέρω σύνδεσμος με αντίστοιχη ανάλυση στο άρθρο). Τώρα οι πρώτες κραυγές πόνου στην Ελβετία έχουν σβήσει μετά την ανακοίνωση ενός υπερβολικού δασμού 39%.

Στην Ελβετία, η συνεχής κριτική στον Τραμπ αναμιγνύεται με τη συνειδητοποίηση ότι η Ελβετία διαπραγματεύτηκε λανθασμένα και εφησυχάστηκε σε μια αίσθηση ασφάλειας. Οι πρώτες φωνές αναδύονται απαιτώντας από τους Ελβετούς να είναι λιγώτερο υπάκουοι και υποτακτικοί στην Αμερική και να τεθούν νέες βάσεις.

Προφανώς, η ομοσπονδιακή πρόεδρος και υπουργός Οικονομικών Karin Keller-Sutter (FDP / St. Gallen) είχε κατασχέσει τον φάκελλο και τον χειρίστηκε σχεδόν μόνη της. Στην τελευταία τηλεφωνική συνομιλία, η οποία έλαβε χώρα λίγο πριν πέσει ο πέλεκυς των δασμών, προφανώς προσπάθησε να εξηγήσει στον Τραμπ ότι είναι λάθος να κοιτάζουμε μόνο το εμπορικό ισοζύγιο, το οποίο είναι έντονα υπέρ της Ελβετίας, και να παραμελούμε το ισοζύγιο πληρωμών, το οποίο είναι πιο ισορροπημένο.

Ενώ όλα αυτά είναι αλήθεια, φαίνεται αφελές ενόψει του γεγονότος ότι ο Trump ισχυρίζεται από τη δεκαετία του 1980 ότι οι χώρες που έχουν θετικό εμπορικό ισοζύγιο με τις ΗΠΑ θα έθεταν τις ΗΠΑ σε μειονεκτική θέση. Παρ’ όλα αυτά, η Ελβετίδα πρόεδρος προσπάθησε να τον αποτρέψει από αυτή την πεποίθηση στο τηλέφωνο.

Το εμπορικό ισοζύγιο είναι χαμηλότερο από ό,τι τα προηγούμενα χρόνια για δύο λόγους. Οι ΗΠΑ σε σοβαρές δυσκολίες: Αφενός λόγω της δαπανηρής εξαγωγής φαρμακευτικών προϊόντων από τη Βασιλεία και αφετέρου λόγω της επανατήξης χρυσού στο Ticino και στο καντόνι του Neuchâtel. Το τελευταίο είναι απλώς μια απλή επανατήξη: ο χρυσός μεταφέρεται στην Ελβετία, τήκεται εκ νέου και εξάγεται ξανά. Στο εμπορικό ισοζύγιο, ωστόσο, αυτό εμφανίζεται τώρα στην πλήρη αξία του χρυσού.

Παραδόξως, φαίνεται ότι ακριβώς αυτοί οι δύο κλάδοι αποκλείονται από το τελωνειακό σφυρί.

Επομένως, ο λογαριασμός πληρώνεται από μικρές και μεσαίες ελβετικές εταιρείες με μεγάλη ή μεσαία έκθεση στις ΗΠΑ.

Απομένουν ακόμη λίγες ημέρες μέχρι να τεθεί σε ισχύ το νέο τελωνειακό καθεστώς. Και τώρα προσπαθούν να σώσουν ό, τι μπορεί να σωθεί. Προφανώς, ο υπουργός Οικονομίας Guy Parmelin (SVP/Vaud) πρόκειται τώρα να αναλάβει τις διαπραγματεύσεις. Τι μπορεί να επιτύχει ο αμπελουργός από το Vaud, ο οποίος εδώ και καιρό θα έπρεπε ήδη να διώκεται ποινικά;

Δεν έχει πολλά να προσφέρει. Μια συμφωνία όπως αυτή της Ε.Ε. για την αγορά υπερτιμημένου υγροποιημένου αερίου από τις ΗΠΑ με αντάλλαγμα χαμηλότερους δασμούς δεν θα συνιστούσε, έστω και μόνο για λόγους αυτοσεβασμού. Δεν ξέρουμε γιατί ο Τραμπ αντιμετωπίζει την Ελβετία χειρότερα από σχεδόν όλες τις άλλες βιομηχανικές χώρες. Αλλά μπορείτε να το μαντέψετε.

Η Ελβετία είναι μια μικρή χώρα που δύσκολα μπορεί να υπερασπιστεί τον εαυτό της. Αλλά είναι πλούσια. Υπάρχει κάτι να πάρετε. Οι Αμερικανοί το ανακάλυψαν τις τελευταίες δεκαετίες και το εκμεταλλεύτηκαν εκτενώς. Το γεγονός ότι αυτές οι συμφωνίες είναι πολύ μονόπλευρες υπέρ του θείου Σαμ δεν έχει ακόμη γίνει αντιληπτό από τη φιλοαμερικανική ελβετική ελίτ – άρα γε, θα ξυπνήσει τώρα;

Οι φαρμακευτικές στη Βασιλεία βγάζουν πολλά χρήματα πουλώντας αμαρτωλά ακριβά φαρμακευτικά προϊόντα στις ΗΠΑ. Θέλει ο Τραμπ να δείξει ότι δεν το αποδέχεται πλέον αυτό;

Αντί να του κάνουν κήρυγμα, θα ήταν σκόπιμο να πατήσουν το λαιμό των φαρμακευτικών αφεντικών, όπως το αφεντικό της Novartis και τον μεγάλο ταχυδακτυλουργό Vas Narasimhan, ήδη από την άνοιξη και να διατάξουν μειώσεις τιμών για ορισμένα φάρμακα. Αυτό, βέβαια, θα χρειαζόταν κάποια πυγμή, αλλά όταν οι μεγάλες εταιρείες απειλούν με χάσιμο θέσεων εργασίας, η Ελβετία συνήθως κάνει το μεγάλο βήμα.

Ακόμη και με τη λιγώτερο προσοδοφόρα τήξη χρυσού, θα ήταν σκόπιμο να επιβαρυνθεί αυτή η επιχείρηση με εξαγωγικούς δασμούς. Αυτό θα είχε πολύ γρήγορο αντίκτυπο στο εμπορικό ισοζύγιο. Τώρα είναι πιθανό να πλήξει και πάλι τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις που δεν καταφέρνουν να μετακυλήσουν τους δασμούς μέσω των τιμών, να παράγουν στις ΗΠΑ ή να προμηθεύουν αυτήν την αγορά από τρίτες χώρες.

Και μετά; Στην αρχή γίνεται αντιληπτό ότι οι ΗΠΑ δεν είναι (πια) ο φυσικός φίλος και εταίρος, ότι οι ΗΠΑ είναι υπερχρεωμένες, χάνουν μερίδιο στην παγκόσμια αγορά και εκμεταλλεύονται ξεδιάντροπα τη δύναμη που (ακόμη) έχουν.

Δεύτερον, όπως διαβάσαμε στα μέσα ενημέρωσης κατά τη διάρκεια του Σαββατοκύριακου, είναι επιτακτική ανάγκη να μετακινήσουμε επιτέλους τους λίγους μοχλούς που έχουμε έναντι των Ηνωμένων Πολιτειών. Αυτό περιλαμβάνει μια αλλαγή πορείας στην προμήθεια μαχητικών αεροσκαφών. Ο Εθνικός Σύμβουλος του FDP Hans-Peter Portmann περιέγραψε πώς θα μπορούσε να λειτουργήσει αυτό.

Και τρίτον, το θέμα είναι να πάψουμε να βάζουμε τα πάντα στο χαρτί των ΗΠΑ και να διαφοροποιήσουμε την εμπορική πολιτική, για παράδειγμα προς την κατεύθυνση της Ευρώπης, της Κίνας και των BRICS. Επίσης, το Σαββατοκύριακο, ακούστηκαν οι πρώτες φωνές που επεσήμαναν ότι τώρα εξαρτόμαστε όλο και περισσότερο από τις ρυθμιζόμενες οικονομικές σχέσεις με την Ε.Ε.. Ο δασμολογικός πέλεκυς του Trump παίζει στα χέρια των υποστηρικτών της νέας σειράς διμερών συμφωνιών.

Τα μέτρα που προτάθηκαν το Σαββατοκύριακο, όπως το μειωμένο ωράριο εργασίας, μπορεί να είναι απαραίτητα, αλλά δεν μπορούν να αντικαταστήσουν τα παραπάνω.