Πούτιν: Ο Schröder ως μεσολαβητής στον πόλεμο της Ουκρανίας
Έκπληξη:
Κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου μετά την ετήσια παρέλαση της νίκης, ο Πούτιν έφερε στη συζήτηση τον πρώην καγκελάριο Gerhard Schröder ως μεσολαβητή για την ειρήνη στον πόλεμο της Ουκρανίας.
Νωρίτερα, είχε ανακοινώσει το επικείμενο τέλος του πολέμου στην ομιλία του.
Υπάρχει αλλαγή γνώμης στο Κρεμλίνο; Αποστασιοποιείται ο Πούτιν από τον Τραμπ;
Ενόψει της φετινής στρατιωτικής παρέλασης για τον εορτασμό της νίκης επί της Γερμανίας στον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο, το ρωσικό υπουργείο Άμυνας ανακοίνωσε ότι η παρέλαση θα πραγματοποιηθεί χωρίς τις συνήθεις στήλες αρμάτων μάχης και πυραύλων και σε μικρότερη κλίμακα. Ο λόγος: χρειάζονται όπλα, εξοπλισμός και στρατιώτες στο μέτωπο στην Ουκρανία.
«Σύντομα τέλος του πολέμου», ο Schröder ως μεσολαβητής
Ο Ρώσσος πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν ανακοίνωσε τα πιο σημαντικά πολιτικά μηνύματα φέτος όχι κατά τη διάρκεια της ετήσιας ομιλίας του στη στρατιωτική παρέλαση, αλλά σε συνέντευξη Τύπου που ακολούθησε μπροστά σε διεθνείς δημοσιογράφους. Ο Πούτιν είπε στον Τύπο για τον πόλεμο στην Ουκρανία: «Πιστεύω ότι το θέμα φτάνει στο τέλος του».
Ανακοίνωσε επίσης ότι είναι έτοιμος να διαπραγματευτεί νέες συμφωνίες ασφαλείας για την Ευρώπη. Για αυτό, ο προτιμώμενος διαπραγματευτικός εταίρος του είναι ο πρώην καγκελάριος της Γερμανίας Gerhard Schröder. Εάν αυτό δεν είναι δυνατό, η ευρωπαϊκή πλευρά θα πρέπει να διορίσει έναν ηγέτη που εμπιστεύεται. Ωστόσο, το άτομο δεν πρέπει να είναι εχθρικό προς τη Ρωσσία.
Ο 82χρονος πλέον Gerhard Schröder (SPD) και ο Πούτιν έχουν μια μακροχρόνια φιλία που υπάρχει ανεξάρτητα από τις πολιτικές σχέσεις από την καγκελαρία του Schröder (1998-2005). Ακόμη και μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, ο Schröder διατήρησε αυτή τη σύνδεση – παρά την κριτική από το κόμμα του και την απόπειρα αποβολής από το κόμμα.
Μετά τη θητεία του, ο Schröder ανέλαβε υψηλά αμειβόμενες θέσεις στις ρωσικές κρατικές εταιρείες Nord Stream και Gazprom. Τον Μάρτιο του 2022, έκανε μια μάταιη προσπάθεια να μεσολαβήσει στον πόλεμο της Ουκρανίας και είχε συνομιλίες στη Μόσχα για το θέμα.
Κριτική από το SPD
Σε μια αρχική δήλωση, ο πολιτικός του SPD Michael Roth αντέδρασε απορριπτικά στην πρόταση του Πούτιν να φέρει τον Gerhard Schröder στο παιχνίδι ως μεσολαβητή. Αυτό είναι «προσβολή για τις ΗΠΑ και διαφανής ελιγμός», είπε στην «Tagesspiegel» του Βερολίνου.
Ο Roth ήταν μέλος της Bundestag από το 1998 έως το 2025 και για ένα διάστημα πρόεδρος της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων. «Όποιος θέλει σοβαρά την ειρήνη ξεκινά με μια κατάπαυση του πυρός», φέρεται να είπε ο Roth.
Δεν βλέπει «σοβαρή διπλωματία» πίσω από την πρόταση του Πούτιν, αλλά μάλλον μια «προσπάθεια προσομοίωσης της προθυμίας για συνομιλίες και τη δημιουργία νέας αναταραχής στην Ευρώπη». Ένας συντονιστής «δεν μπορεί απλώς να είναι φίλος του Πούτιν», είπε ξεκάθαρα ο πολιτικός του SPD. Επιπλέον, αυτό πρέπει να «γίνει αποδεκτό πάνω από όλα από την Ουκρανία».
Αυτό που δεν εξέφρασε ο Roth είναι το γεγονός ότι οι δύο ειδικοί απεσταλμένοι του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, ο Steve Witkoff και ο Jared Kuschner, δεν έχουν σημειώσει καμμία πρόοδο στις διαπραγματεύσεις με το Κρεμλίνο από τις αρχές Δεκεμβρίου 2025. Δεν είναι ακόμη γνωστό εάν η πρόταση του Πούτιν είχε συζητηθεί προηγουμένως με τον πρώην καγκελάριο.
Ο Πούτιν για τον ρόλο των ΗΠΑ ως μεσολαβητή
Όταν ρωτήθηκε για τον ρόλο των ΗΠΑ ως μεσολαβητή στις ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις με την Ουκρανία, ο Πούτιν ήταν σαφής: η σύγκρουση επηρεάζει κυρίως τη Ρσωσία και την Ουκρανία. Εάν άλλα κράτη θέλουν να βοηθήσουν και το κάνουν πραγματικά, αυτό είναι καταρχήν ευπρόσδεκτο.
Βλέπει τη σημερινή κυβέρνηση των ΗΠΑ και ειδικότερα τον πρόεδρο των ΗΠΑ ως μια «ειλικρινή προσπάθεια» για την εξεύρεση λύσης. Στον πυρήνα του, ωστόσο, το θέμα παραμένει ένα ζήτημα μεταξύ Ρωσσίας και Ουκρανίας.
Πούτιν: Δεν υποσχέθηκε επέκταση του ΝΑΤΟ
Κατά τη διάρκεια της συνέντευξης Τύπου στο Κρεμλίνο, ο Πούτιν επανέλαβε την κατηγορία του, την οποία διατυπώνει εδώ και χρόνια, ότι οι δυτικοί ηγέτες ευθύνονται εν μέρει για τον πόλεμο στην Ουκρανία, καθώς υποσχέθηκαν στη Ρωσσία μετά την πτώση του Τείχους του Βερολίνου το 1989 ότι το ΝΑΤΟ δεν θα επεκταθεί προς τα ανατολικά.
Αργότερα, όμως, προσπάθησαν να τραβήξουν την Ουκρανία στη σφαίρα επιρροής της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ο Πούτιν σηματοδοτεί εδώ και χρόνια ότι η Ρωσσία αισθάνεται ότι απειλείται πάνω απ' όλα από τις επεκτάσεις του ΝΑΤΟ προς τα ανατολικά και αναφέρει αυτό το επιχείρημα ως έναν από τους πολλούς λόγους για την εισβολή στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022.
Το γεγονός είναι: Δεν υπάρχει γραπτή σύμβαση που να αποκλείει ρητά μια τέτοια παράταση. Επίσης, δεν υπάρχει σχετικό απόσπασμα στη γερμανική συνθήκη επανένωσης. Αλλά υπήρξαν συζητήσεις για αυτό στο πλαίσιο της επανένωσης της Γερμανίας. Η φράση «Ούτε μια ίντσα» του τότε Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών James Baker, που καταγράφηκε από το Ίδρυμα Willy Brandt, είναι γνωστή.
Εκεί λέει: «Ούτε μια ίντσα πιο πέρα» το ΝΑΤΟ θα επεκταθεί προς τα ανατολικά. ΟBaker το είχε πει αυτό στον τότε Σοβιετικό ηγέτη Μιχαήλ Γκορμπατσώφ τον Φεβρουάριο του 1990 στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων για την επανένωση της Γερμανίας.
Σύμφωνα με το ίδρυμα του πρώην καγκελαρίου του SPD Brandt, αυτό που εννοούσε ήταν ότι οι Ρώσσοι θα αποσύρουν τα στρατεύματά τους από τη ΛΔΓ, σε αντάλλαγμα το ΝΑΤΟ δεν θα προχωρούσε και ο Γκορμπατσώφ θα έδινε τη συγκατάθεσή του για τη γερμανική ενότητα.
Είναι επίσης γεγονός ότι η Σοβιετική Ένωση, ή μάλλον η διάδοχη κρατική τάξη της ΚΑΚ, απέσυρε τα στρατεύματά της από τη Γερμανία στις 31 Αυγούστου 1994. Το ΝΑΤΟ, ωστόσο, δέχθηκε την Πολωνία το 1999 ως το πρώτο μέλος της Ανατολικής Ευρώπης. Μέχρι το 2004, ακολούθησαν άλλα οκτώ πρώην κράτη του Συμφώνου της Βαρσοβίας.
Πούτιν: Η Σοβιετική Ένωση απελευθέρωσε την Ευρώπη
Στην εντεκάλεπτη ομιλία του στην Κόκκινη Πλατεία της Μόσχας, ο Πούτιν χρησιμοποίησε την ευκαιρία, όπως έκανε τα τελευταία πέντε χρόνια, για να δικαιολογήσει τον πόλεμο στην Ουκρανία.
Για να το κάνει αυτό, χρησιμοποίησε ιστορικά δάνεια από τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο. Η ημέρα της νίκης επί της Γερμανίας πριν από 81 χρόνια είναι «η ιερή, εμπνευσμένη και πιο σημαντική γιορτή μας», είπε ο Ρώσσος πρόεδρος. «Θα θυμόμαστε πάντα τον ηρωισμό του σοβιετικού λαού και ότι ήταν η αποφασιστική συμβολή του που κατέστησε δυνατή την ήττα του ναζισμού. Έσωσαν τη χώρα τους και ολόκληρο τον κόσμο», αναφερόμενος ο Πρόεδρος Πούτιν στη νίκη των σοβιετικών στρατευμάτων τον Μάϊο του 1945.
Ο Πούτιν επανέλαβε λίγο αργότερα ότι ο σοβιετικός αγώνας κατά της ναζιστικής Γερμανίας είχε σώσει όχι μόνο την πρώην Σοβιετική Ένωση, αλλά «ολόκληρο τον κόσμο» με την παρατήρηση: «Οι στρατιώτες μας υπέστησαν τεράστιες απώλειες και έκαναν τεράστιες θυσίες στο όνομα της ελευθερίας και της αξιοπρέπειας των λαών της Ευρώπης».
Με αυτόν τον δανεισμό από το διεθνώς αδιαμφισβήτητο στρατιωτικό επίτευγμα των σοβιετικών λαών – που εκείνη την εποχή περιελάμβανε και την Ουκρανία – ο Πούτιν έκανε τη σύνδεση με το παρόν. Το «μεγάλο επίτευγμα της νικηφόρας γενιάς» εκείνη την εποχή ήταν «έμπνευση για τους στρατιώτες που σήμερα εκτελούν τα καθήκοντα της ειδικής στρατιωτικής επιχείρησης».