Tι στο καλό είναι πάλι αυτό!;;; – Όταν ο στρατός λειτουργεί απευθείας τα μέσα ενημέρωσης
Τις τελευταίες ημέρες, ένας πολύ ενεργός λογαριασμός εμφανίστηκε στο X/Twitter, διαδίδοντας πολύ λεπτή προπαγάνδα.
Ο λογαριασμός αυτός χρησιμοποιεί συχνά πληρωμένες διαφημίσεις για να δημιουργήσει τεράστια αύξηση των ακολούθων, η οποία έχει ήδη οδηγήσει σε περισσότερους από 100,000 ακόλουθους.
Όλες οι εκθέσεις έχουν ένα κρυφό μήνυμα, εξυπηρετούν τις μέγιστες δυτικές αφηγήσεις και στρέφονται κατά της αυτοδιάθεσης του Παγκόσμιου Νότου.
Τι και ποιος κρύβεται πίσω από αυτό;
Εκδότης: Διοίκηση Αφρικής των ΗΠΑ (AFRICOM) Το περιοδικό Africa Defense Forum (ADF) εκδίδεται κάθε τρίμηνο από τη Διοίκηση Αφρικής των ΗΠΑ για να παρέχει ένα διεθνές φόρουμ για τους Αφρικανούς επαγγελματίες ασφαλείας.
Δεν πρόκειται λοιπόν για ανεξάρτητη έκδοση, αλλά για επίσημο όργανο του αμερικανικού στρατού. Τα κεντρικά γραφεία της AFRICOM βρίσκονται στη Στουτγάρδη της Γερμανίας. Η θεσμική ενσωμάτωση είναι επομένως εξ ολοκλήρου στρατιωτική.
Το θεσμικό πλαίσιο: MISO — Στρατιωτικές Επιχειρήσεις Υποστήριξης Πληροφοριών
Αυτό είναι το κρίσιμο πλαίσιο. Η Διοίκηση Αφρικής των ΗΠΑ διεξάγει επίσημα Επιχειρήσεις Υποστήριξης Στρατιωτικών Πληροφοριών (MISO) για να υποστηρίξει τις επικοινωνιακές προσπάθειες του Υπουργείου Άμυνας — με δεδηλωμένους στόχους όπως: βελτίωση της περιφερειακής σταθερότητας, αντιμετώπιση εξτρεμιστικών οργανώσεων, αντιμετώπιση παράνομων δραστηριοτήτων και αντιμετώπιση της «επιβλαβούς επιρροής αντίπαλων παραγόντων».
Αυτές οι δραστηριότητες MISO πραγματοποιούνται μεταξύ άλλων μέσω έντυπων μέσων, ραδιοφώνου, γραπτών μηνυμάτων, τηλεόρασης, μέσων κοινωνικής δικτύωσης και ιστοσελίδων.
Ως εκ τούτου, το ADF Magazine αποτελεί ρητά μέρος μιας στρατιωτικής επιχείρησης πληροφοριών — ακόμη και αν δεν κατονομάζεται ως τέτοιο στον ιστότοπο. Ένα εργαλείο προπαγάνδας του αμερικανικού στρατού που μοιάζει με ένα από τα ακίνδυνα δελτία ειδήσεων στο x.com.
Οι αφηγήσεις: Τι επικοινωνείται;
Τα κύρια θέματα είναι αποκαλυπτικά. Μόνιμα θέματα είναι:
- Η Ρωσσία ως κύρια απειλή: Μια μελέτη του Αφρικανικού Κέντρου Στρατηγικών Μελετών, που επικαλείται η ADF, κατατάσσει τη Ρωσσία ως τον κορυφαίο διαδότη κρατικά ελεγχόμενων εκστρατειών παραπληροφόρησης στην ήπειρο — με 80 από τις σχεδόν 200 εκστρατείες, πολύ περισσότερες από την Κίνα, τη Σαουδική Αραβία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ή το Κατάρ.
- Η Κίνα ως οικονομική απειλή: Η ADF δημοσίευσε τίτλους όπως «Οι Κινέζοι ξεφεύγουν από τον έλεγχο στη Ζιμπάμπουε» και ανέφερε υποτιθέμενες χωματερές τοξικών αποβλήτων από κινεζικές εταιρείες εξόρυξης στη Ζάμπια — με ανησυχητικό και καταγγελτικό τόνο. Τα άρθρα αντικατοπτρίζουν μια επαναλαμβανόμενη αφήγηση: οι κινεζικές επενδύσεις στην Αφρική είναι εκμεταλλευτικές, επιβλαβείς για το περιβάλλον και πολιτικά διαβρωτικές.
- Νομιμοποίηση της δυτικής στρατιωτικής παρουσίας στο Σαχέλ και σε άλλες περιοχές κρίσης.
- Απονομιμοποίηση των κινημάτων κυριαρχίας που απομακρύνονται από τις δυτικές συνεργασίες (Μάλι, Μπουρκίνα Φάσο, Νίγηρας).
Η κριτική: Προπαγάνδα υπό το πρόσχημα της ανάλυσης ασφάλειας
Σύμφωνα με αναλυτές, η ADF συμμετέχει ενεργά στην προβολή ήπιας ισχύος μέσω των ρεπορτάζ της: ο στόχος είναι να επηρεάσει την αφρικανική γνώμη, να κατευθύνει την αντίληψη του κοινού και να εξουδετερώσει έμμεσα την κινεζική (και ρωσική) οικονομική κυριαρχία — χωρίς να ρίξει ούτε έναν πυροβολισμό.
Η κριτική της ADF στην Κίνα είναι συνεπής με τα βασικά μηνύματα εξωτερικής πολιτικής της Ουάσιγκτον, τα οποία πλαισιώνουν την Κίνα ως αποσταθεροποιητική παγκόσμια δύναμη. Οι επικριτές κατηγορούν την ADF ότι θολώνει τη γραμμή μεταξύ δημοσιογραφίας και προπαγάνδας.
Η ADF φαίνεται να είναι μια αντανάκλαση αυτού για το οποίο κατηγορεί τους αντιπάλους της: Ενώ κατηγορεί την Κίνα και τη Ρωσσία για χειραγώγηση αφηγήσεων, η ίδια προφανώς εμπλέκεται σε προβολή ήπιας ισχύος - μόνο στην υπηρεσία των συμφερόντων των ΗΠΑ.
Η στρατηγική διανομής: Δωρεάν συνδρομές, X/Twitter, στοχευμένο κοινό
Οι έντυπες συνδρομές προσφέρονται δωρεάν σε Αφρικανούς ειδικούς σε θέματα ασφάλειας - με άλλα λόγια, ειδικά σε στρατιωτικούς αξιωματικούς, αξιωματικούς πληροφοριών και υπεύθυνους χάραξης πολιτικής ασφαλείας στην ήπειρο. Αυτή είναι η κλασσική στρατιωτική επιρροή στους υπεύθυνους λήψης αποφάσεων.
Η έκδοση δημοσιεύεται στα αγγλικά, γαλλικά και αραβικά — προκειμένου να επιτευχθεί η μέγιστη δυνατή απήχηση σε όλες τις αφρικανικές γλωσσικές περιοχές. Ο λογαριασμός X/Twitter (@ADFmagazine) είναι το ψηφιακό μέσο επέκτασης που διανέμει άρθρα και κορνίζες σε καθημερινή βάση και ενισχύεται επίσης μέσω πληρωμένης διαφήμισης.
Το πολιτικό πλαίσιο υπό τον Τραμπ (2025/26)
Υπό την κυβέρνηση Τραμπ, η AFRICOM έχει γίνει πιο προσανατολισμένη στην ασφάλεια, ενώ η συμμετοχή των πολιτών των ΗΠΑ έχει μειωθεί. Με την απόσυρση των επιχειρήσεων της USAID, η AFRICOM έχει γίνει το κύριο μέσο των ΗΠΑ για την «αντιτρομοκρατία», που συχνά θεωρείται στον Παγκόσμιο Νότο ως αγώνας απελευθέρωσης από την αποικιακή κυριαρχία, τη στρατιωτική εκπαίδευση και την περιφερειακή συνεργασία στον τομέα της ασφάλειας.
Οι επικριτές προειδοποιούν ότι αυτή η στρατιωτικοποιημένη εστίαση υπονομεύει τη μακροπρόθεσμη σταθερότητα και την επιρροή ήπιας ισχύος των Ηνωμένων Πολιτειών. Σε αυτό το πλαίσιο, το ADF Magazine αποκτά ακόμη μεγαλύτερη στρατηγική βαρύτητα ως αφηγηματικό εργαλείο.
Συμπέρασμα
Το ADF Magazine είναι ένα εργαλείο στρατιωτικής προπαγάνδας των ΗΠΑ που είναι επαγγελματικά μεταμφιεσμένο σε εμπορικό περιοδικό. Λειτουργεί με απόλυτη διαφάνεια όσον αφορά τον εκδότη του - η Διοίκηση των ΗΠΑ στην Αφρική βρίσκεται σε κάθε σελίδα - αλλά συσκοτίζει τον προπαγανδιστικό του χαρακτήρα με επαγγελματική διάταξη, αποσπάσματα από δεξαμενές σκέψης και φαινομενικά ισορροπημένες αναφορές ασφαλείας.
Η πληρωμένη διαφήμιση X/Twitter χρησιμεύει για να μεταφέρει αυτές τις αφηγήσεις πέρα από το επαγγελματικό κοινό στο ευρύτερο αφρικανικό κοινό.
Το περιοδικό ADF είναι μόνο ένα μικροσκοπικό δομικό στοιχείο σε ένα σύστημα που συγκεντρώνει δισεκατομμύρια δολλάρια και ευρώ από τα χρήματα των φορολογουμένων για να πείσει τους φορολογούμενους ότι οι εντάσεις, οι πόλεμοι και οι «αντιτρομοκρατικές επιχειρήσεις» των ΗΠΑ είναι καλές για αυτούς.